stevig staan in verandering

Stevig staan in verandering door Embodied Learning

Er is voortdurend verandering, zelfs als je thuis zit te werken. Ieder moment is een transitie van oud naar nieuw. Hoe blijf je steeds stevig staan? 

Jij bent een belichaamd veranderingsproces

Ieder mens is voortdurend in beweging. Zelfs als je thuis werkt en stil zit, beweegt er van alles: je adem, je hart, je darmen. Om maar te zwijgen over onze steeds veranderende gedachten. Ook op celniveau is er voortdurende verandering. Kijk naar dit intrigerende filmpje van de Harvard Universiteit waarin je eiwitten ziet bewegen in menselijke cellen: “de moleculaire werkpaarden van de cel”.

Je omgeving is continu in verandering

Als individu neem je voortdurend deel aan meerdere veranderingsprocessen: in jezelf en in de groepen waarin je beweegt. Iedere groep, ieder sociaal lichaam waarin je je bevindt is in transitie, ook als dat niet zichtbaar is. Er is steeds de mogelijkheid tot loslaten van het verleden en openen voor de toekomst. Je beweegt dus continu van Oud naar Nieuw.

De aarde, onze basis, beweegt met duizelingwekkende snelheid

Ons leven speelt zich bovendien af op een aardbol die non-stop aan verandering onderhevig is: weersomstandigheden, natuurrampen, ziekten, bewegende continenten, politieke veranderingen. Daarbij scheuren we door het heelal met een duizelingwekkende snelheid: de aarde draait om de zon met een snelheid van 30 km per seconde, en ons zonnestelsel draait om de as van het melkwegstelsel met 250 km per seconde. Bekijk dit filmpje van NASA, dat onze draaiende planeet in beeld brengt. We zijn dus altijd op meerdere niveau’s in beweging: als individu, binnen de groepen waarin we ons begeven en op het niveau van de aarde.

Hoe kan je stevig staan tijdens zoveel verandering?

Als je lichaam en geest gesynchroniseerd zijn, ervaar je rust binnen beweging. Die innerlijke rust zorgt ervoor dat je met meer invloed en bewustzijn aanwezig bent bij je eigen ontwikkeling, die van anderen en bij de transities in groepen. Je ondergaat de voortdurende verandering op een andere manier. Stevig staan kan je trainen. Dat helpt je om op een nieuwe manier in de hectiek van je werk te staan. 

Meer lezen over stevig staan temidden van verandering? Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’. Je kunt het bestellen via deze link

Thuiswerken in verbinding

Thuiswerken in verbinding: 7 tips

Nu we grotendeels en langdurig thuiswerken is het moeilijk om verbinding te voelen met je collega’s. Je ontmoet elkaar online voor overleg, maar je mist de gewone interactie, het praatje bij de koffiemachine, de humor, de informele ontmoeting op de gang. Voordat je het weet werk je alsmaar door zonder een gevoel van contact. Dat doe je op kantoor toch ook niet? 7 tips voor thuiswerken in verbinding.

De voordelen van thuiswerken kennen we nu wel: minder reistijd, een flexibele dagindeling, meer tijd voor je gezin. Maar om lekker te werken hebben we verbinding nodig met collega’s. Het is de moeite waard om daar tijd in te investeren, ook online. Onderzoek toont aan dat thuiswerken op termijn leidt tot minder betrokkenheid, stress en gevoelens van isolatie. Verbinding vergroot je werkplezier en het gevoel van onderling contact.

1. Zorg dat je goed in beeld bent

Zorg dat jij en je collega’s goed in beeld zijn: richt de camera op ooghoogte (leg een boek onder je laptop!), gebruik goede verlichting, breng je handen in beeld – want daar praat je ook mee. Zit in een wakkere houding: dat is goed voor je rug en het stimuleert jou en je collega’s om helemaal aanwezig te zijn. Bekijk hier meer tips voor thuiswerken met de focus op fysiek aanwezig zijn.

2. Merk op wat je ziet

Soms zie je details van de werkruimte waarin de ander aan het werk is. Misschien zie je een schilderij of een foto in beeld, een partner of een kind op de achtergrond, kleuren in het interieur die je opvallen, een kat die over het toetsenbord loopt. Besteed daar aandacht aan; het zijn allemaal vormen van contact die je niet hebt op kantoor.

3. Start met een koffiemoment 

Begin de dag met een gezamenlijk koffiemoment met je team. Op die manier start je de dag vanuit verbinding. Even een kwartiertje informeel bij elkaar zijn, ieder met zijn eigen koffie of thee. Voordat jullie aan het werk gaan even een geintje uitwisselen, luisteren hoe het met de kinderen is, of iets vertellen over je weekend. Informele ontmoetingen versterken de samenwerking en zijn van belang om op nieuwe ideeën te komen.

4. Zet stilte in

Neem drie minuten gezamenlijke stilte aan het begin van een online meeting met je team: om te landen, de overgang te maken, je adem terug te vinden en te focussen op het doel van jullie bijeenkomst. Dat komt de kwaliteit van de ontmoeting ten goede. (Dit werkt trouwens ook heel goed offline.)

5. Werk met check-ins

Start ieder overleg met een korte ( één woord) of langere check-in ( een paar zinnen) waarin iedereen kort vertelt hoe die er vandaag bij zit.  Je kan de check-in eventueel steeds een ander thema meegeven, zie bijvoorbeeld het punt hieronder. Je zult merken dat je overleg daarna in een meer ontspannen sfeer verloopt.

6. Blijf in beweging

Trap niet in de valkuil van gebrek aan beweging tijdens een thuiswerkdag. Maak minstens één keer per dag een wandeling en ga af en toe even staan. Neem de tijd om van collega’s te horen hoe zij in beweging blijven tijdens een thuiswerkdag. Wissel tips met elkaar uit. Misschien is er iemand uit je team die een korte bewegingsoefening kan begeleiden? Of organiseer samen een stappen-challenge: wie zet deze week de meeste stappen?!

7. Werk met iedereen!

Realiseer je tijdens een thuiswerkdag dat jij niet de enige bent achter die computer. Je werkt met je team voor je organisatie, die iets bijdraagt aan de wereld. Sterker nog: in het hele land en op de hele wereld zijn op ieder moment mensen thuis aan het werken. Als je je daarvan bewust bent, dan ben je tòch samen aan het werk.

Meer tips over thuiswerken in verbinding:

We missen onze collega’s (Het Parool)

Outofoffice guide (Bilderberg)

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’, met oefeningen om in balans te blijven in intense tijden. Je kunt het bestellen via deze link

moeite met thuiswerken tips

Moeite met thuiswerken? 8 tips om je energie te managen

Hoewel het voordelen heeft om thuis te werken, hebben veel mensen moeite met thuiswerken. Het is een hele opgave om je energie vast te houden achter het beeldscherm. Thuiswerken geeft weinig inspiratie. Al dat Zoomen, werken met Teams en de hele dag stilzitten achter je computer/laptop. Voorlopig is thuiswerken het nieuwe normaal, dus we moeten het ermee doen. Hieronder 8 praktische tips om als thuiswerker je energie en concentratie te optimaliseren. 

Welverdiende Inspiratie voor thuiswerkers

Een werkdag achter de computer is vermoeiend. Vanuit mijn vakgebied Embodied Learning geef ik je praktische en eenvoudige tips ter inspiratie. Lichaamsbewustzijn levert direct energie op, waardoor je flexibel en geconcentreerd kunt blijven werken. Meer informatie over het inzetten van de intelligentie van je lichaam vind je op mijn website: www.embodiedlearning.nl

1. Voel je lichaam

Heb je de neiging naar voren of naar achteren te leunen terwijl je werkt? Dat zorgt voor energieverlies en rugklachten. Zorg dat je rechtop zit, voel je rug tegen de stoelleuning, je billen op de stoel en je voeten op de grond. Dit is de eerste stap in je energiebehoud.

2. Ontspan je ogen

Het is onnatuurlijk om steeds naar dezelfde afstand te kijken. Dat kan hoofdpijn en nekklachten opleveren. En vermoeide ogen! Kijk af en toe even over het scherm heen en ontspan bewust je ogen. Of als je een kop koffie pakt: knijp je ogen even samen en laat dan de spierspanning rondom je ogen los. Dat scheelt!

3. Beweeg op je stoel

Je lichaam is niet gebouwd op langdurig stilzitten in dezelfde houding. Je kunt achter de computer meer bewegen dan je denkt. Zorg dat je af en toe anders gaat zitten, beweeg even met je schouders, laat je armen loshangen, schud je handen, beweeg je benen of wiebel met je voeten. 

4. Pauzeer regelmatig

Pauzeren zorgt ervoor dat je doorstroming en concentratie op peil blijven. Even rekken en strekken of buiten lopen is een goede onderbreking, al is het maar een paar minuten. Laat je niet verleiden om tijdens zo’n korte pauze met je telefoon bezig te zijn. Je kunt je vitaliteit stimuleren door je lichaam los te kloppen met je vuisten. Roffel op je borst, klop je schouderspieren, je armen en dan de rest van je romp. Geef goed aandacht aan je billen en je benen, vooral je kuiten. Je hebt er maar 30 seconden voor nodig, maar je merkt direct een positief effect op je energiehuishouding. Kijk naar deze korte video met oefeningen die ik heb gemaakt om je energie op te laden. 

5. Luister écht

Luisteren is een kunst, helemaal als je in een virtueel overleg zit. Laat je aandacht zijn bij degene die praat, zonder ondertussen met andere dingen of gedachten bezig te zijn. Ontspan daarbij zoveel mogelijk je lichaam, vooral je borst en je buik. Je zult merken dat echt luisteren je energie en concentratie vergroten. 

6. Adem

De meeste thuiswerkers hebben de neiging hun adem in te houden. Herken je dat? Let maar eens op als je aan het typen bent. Tijdens een overleg kan je makkelijk oefenen om rustig en diep te ademen als je niet aan het woord bent. Leg eventueel een hand op je buik, er is niemand die het ziet!

7. Vergroot je ruimte

Achter de computer ben je vooral gericht op je scherm. Beeldschermen maken dat je de ruimte om je heen vergeet, want je focus is naar voren gericht. Richt je aandacht gedurende je werkdag minstens 1x per uur bewust op de ruimte achter en naast je. Je blijft energieker als je je af en toe herinnert dat je niet alleen een voorkant, maar ook een achterkant en zijkanten hebt. 

8. Maak verbinding

Online verbinding voelt vaak niet als contact. Ik hoor van veel mensen dat ze hun collega’s missen. Na afloop van een dag kan het voelen alsof je niet echt hebt geleefd. Sommigen vertellen dat ze de zin van hun werk niet meer zien. Op je thuiswerkplek vergeet je soms waar je het voor doet. Maar als je verbinding maakt met je eigen lichaam, heb je meer contact met de mensen waarmee je samenwerkt. Zelfs als er een scherm tussen zit. 

Andere thuiswerktips:

Wil je meer praktische lichaamsgerichte tips die direct een verschil maken? Voor je energie, je uitstraling en je concentratie achter het scherm? Geef je dan samen met je collega’s op voor de workshop Stevig staan in intense situaties 

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’, over lichaamsbewustzijn als instrument om krachtig en ontspannen aanwezig te zijn. Je kunt het bestellen via deze link

Verder na Coronacrisis

Verder met de Coronacrisis

Een nieuwe koers uitzetten met de intelligentie van je lichaam

Hoe ga jij verder nu de Coronacrisis zoveel langer duurt dan we hoopten? Op dezelfde voet doorgaan is voor bijna niemand een optie. Hoe vind je een nieuwe balans met alles wat je in deze periode ontdekt? Zet de intelligentie van je lichaam in bij het uitzetten van een nieuwe koers! Wat je hoofd niet weet, daar heeft je lichaam vaak al informatie over.

EEN NIEUWE KOERS

De afgelopen periode heeft veel mogelijkheden gegeven om nieuwe dingen te ontdekken: de relatieve rust van veel thuis zijn, van minder sociale verplichtingen, en meer tijd voor je huisgenoten. Jij hebt vast ook creatieve oplossingen gevonden, nieuwe ontdekkingen gedaan en vriendschap gesloten met een aantal lastige kanten van de situatie. Je hebt misschien de voordelen ontdekt van online werken en minder reistijd. De ontwrichting van ons maatschappelijke en persoonlijke evenwicht levert naast verstoring, ook winst op.

DE OOGST VAN NIET-WETEN

Het is zinvol om te onderzoeken wat de oogst is van de afgelopen periode. Om vooruit te zien en voelen hoe je verder wil. Hoe vind je een nieuw evenwicht? Hoe kan je meenemen wat je hebt gevonden en daarmee een nieuwe koers uitzetten? Je lichaam kan je daarbij helpen.

DE INTELLIGENTIE VAN JE LICHAAM

Kijkend naar de afgelopen tijd, heb ik me afgevraagd wat die ongewone maanden hebben gebracht, naast verlies van inkomsten, ongeduld en gemis van live ontmoetingen. Het zal je niet verbazen dat lichaamsbewustzijn voor mij de sleutel is om in deze intense situatie stevig te blijven staan. Hieronder: driemaal de winst van lichaamsbewustzijn:

1. Lichaamsbewustzijn geeft ruimte

Ook al gebeurt er in de buitenwereld van alles wat je beperkt, het gaat erom welke ruimte je van binnen ervaart en cultiveert. Die binnenruimte kan je laten groeien door je lichaam te ervaren en de ruimte eromheen bewust waar te nemen. De inzichten uit de workshop ‘Stevig staan in intense situaties’ hebben me de afgelopen tijd zelf ook erg geholpen! Lichaamsbewustzijn is een poort naar meer ruimte in je binnenwereld. 

2. Voorbij obstakels door lichaamsbewustzijn

In lastige tijden is het een kunst om in beweging te blijven. Letterlijk en figuurlijk. Regelmatig komen er zorgelijke gedachten en obstakels voorbij. Beweging zorgt ervoor dat je daarin niet blijft steken. Het is goed voor je fysieke en mentale gezondheid. Niet voor niets zijn zoveel mensen gaan hardlopen in de afgelopen tijd. Stap voor stap krijg je meer innerlijke rust.

3. Antwoorden vinden via lichaamsbewustzijn

De crisis roept persoonlijke en maatschappelijke vragen op die er eigenlijk al lagen. Persoonlijke vragen als: hoe kan ik mijn energie beter beheren, hoe zorg ik ervoor dat ik me bezighoud met de dingen die ertoe doen, welke balans privé-werk klopt voor mij? Op dit soort vragen kan je hoofd geen compleet antwoord bieden. Je vindt de oplossing door te onderzoeken hoe je lichaam reageert op deze vragen. Het vertelt je welke dingen je energie geven, waar je van leeg loopt en wat klopt voor jou.

WORKSHOP NIEUWE STAPPEN ZETTEN 

Je lichaam kan je helpen om te bepalen wat je wil meenemen en hoe je daarmee een nieuwe koers uitzet. Ik heb er een workshop voor ontworpen: Nieuwe stappen zetten. Er is een korte online variant en een uitgebreide workshop van een dag. Door deelname aan de workshop zorg je ervoor dat je nieuwe inzichten ook werkelijk toepast. De inzichten die je hebt opgedaan, kan je bewust integreren in je leven. Wat je hoofd niet weet, daar heeft je lichaam vaak al informatie over.

ONLINE WORKSHOP NIEUWE STAPPEN ZETTEN

Twee uur durende online variant van de workshop met ontspanningsoefeningen, visualisaties, gebaren-onderzoek, schrijven en uitwisseling. Je vindt antwoord op de vraag: ‘Hoe wil ik verder met de Coronacrisis’ en ontdekt welke koers daarbij past.

DAGWORKSHOP NIEUWE STAPPEN ZETTEN

Uitgebreide ‘live’ workshop van een dag, met o.a. loopoefeningen die je helpen om letterlijk nieuwe stappen te zetten. Ontdek hoe je verder wil en zet een nieuwe koers uit, met behulp van de informatie in je lichaam.

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’. Je kunt het bestellen via deze link

spoorwegovergang

Navigeren voorbij obstakels

Ik heb een steen verlegd in een rivier op aarde
Het water gaat er anders dan voorheen
De stroom van een rivier hou je niet tegen
Het water vindt er altijd een weg omheen

Fragment uit het lied ” De Steen” van Bram Vermeulen

Een jongetje uit mijn straat werd regelmatig gepest. Toen hij weer eens door een groepje kinderen werd belaagd, vond hij spontaan de oplossing. Hij riep: “Pas op, anders kom ik met mijn geweldige hand!” Wat dat precies betekende wist niemand, maar het sprak kennelijk tot de verbeelding. Al snel was het jongetje deel van onze vriendengroep.

Obstakels kan je overwinnen met je verbeelding, je lef, je toewijding. Zelfs als het een hele groep plaaggeesten is.

WAT IS EEN OBSTAKEL?

Een obstakel is een hindernis die je in de weg staat om te gaan waar je wil gaan, en te doen wat je wil doen. Obstakels komen en gaan, in verschillende soorten en maten. Sommige hindernissen zijn relatief klein: een steen op de weg, een file, je oppas komt niet opdagen. Grotere struikelblokken kan je tegenkomen in allerlei vormen. Van je leidinggevende of een lastige collega, tot je behoefte aan erkenning, langdurig slaapgebrek of vliegangst. Of in de vorm van een virus dat maakt dat je langdurig moet thuiszitten.

Ik volgde ooit een workshop bij dirigent Lucas Vis. Hij vertelde dat hij na afloop van een voorstelling vaak in een kamer zat waar ‘Verboden toegang’ op stond. “Weinig mensen durven daar binnen te gaan. Dat vind ik jammer. Ik raad iedereen aan om af en toe deuren te openen waar ‘Verboden toegang’ op staat. Laat dat geen obstakel zijn!”

Wat een krachtig levensmotto! Hoezo obstakels?

OBSTAKELS ALS SPRINGPLANK

Obstakels kunnen je sterker maken. Je kan dat wat je tegenhoudt, gebruiken om vooruit te komen. Belemmeringen bieden gelegenheid om eigenschappen te ontwikkelen als geduld, creativiteit en moed. Er zijn prachtige levensverhalen van mensen die sterker zijn geworden door tegenslag. Greet Vonk en Anja Jongkind deden onderzoek naar posttraumatische groei. Ze concludeerden dat sommige mensen sterker en wijzer worden na traumatische gebeurtenissen. Dit is het boek dat zij erover publiceerden: PostTraumatische groei – Sterker door Ellende.

NAVIGEREN VOORBIJ OBSTAKELS

Niks mis met obstakels. Soms kom je in je leven nu eenmaal een rotsblok tegen, een spoorwegovergang of een verboden toegangsbord. De vraag is of je ze opvat als een springplank of als een moeras.

Soms bestaat een hindernis alleen in je gedachten. Vaak kan je een obstakel wegnemen, er omheen bewegen of een nieuwe, onverwachte stap nemen. Dan worden hindernissen een kans om te groeien. In de workshop ‘Navigeren voorbij obstakels’ onderzoek je hoe je obstakels kunt inzetten als springplank. Zodat je ook bij tegenwind helemaal aanwezig blijft met je volledige potentieel.

EERSTVOLGENDE WORKSHOP NAVIGEREN VOORBIJ OBSTAKELS:

Bekijk hier de volgende datum voor de workshop ‘Navigeren voorbij obstakels’. Je vind hier ook de informatie over de online variant.

Andere workshops Embodied Learning vind je op de pagina workshops voor professionals.

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’, waarin je meer leest over hoe je kunt navigeren voorbij obstakels. Je kunt het boek bestellen via deze link

black swan

Versterk je natuurlijke invloed

Als leider of begeleider wil je beweging brengen, op een manier die bij je past. En dat is niet altijd makkelijk. Hoe kan je die natuurlijke impact versterken? 

Je kan je invloed versterken als je ontdekt welk effect je hebt op anderen. Tijdens bewegingsoefeningen merk je aan den lijve welke invloed je hebt. Je ervaart direct of een initiatief van jou wordt overgenomen. Wanneer je aan het leiden bent of aan het volgen. Hoe stevig je staat voor een groep en of je afgestemd bent op wat zich in het hier-en-nu afspeelt. Je krijgt dus feedback van de andere deelnemers, ook als ze zwijgen. 

WAT IS IMPACT?

Impact is een modern woord voor invloed. Iedereen heeft van nature invloed. Hoe zet jij mensen in beweging en hoe beweeg je in een team? Dat is iets wat je kunt oefenen en waar je plezier in krijgt door Embodied Learning. Een andere manier van leren over invloed is het bekijken van inspirerende filmfragmenten. Filmbeelden van rolmodellen en beelden van degenen die je bewondert of juist verafschuwt. 

ROLMODELLEN: IDOLEN MET IMPACT

Het charisma van Barack Obama, de empathie van Jacinda Ardern, de diplomatie van Angela Merkel. Kwaliteiten van rolmodellen kunnen je helpen in  je eigen ontwikkeling als leider. Wat je in een ander bewondert is immers in potentie bij jou aanwezig. Door je te spiegelen aan de mensen die je bewondert, leer je over je eigen kracht en invloed. Als je kijkt naar een film of documentaire over iemand met bijzondere kwaliteiten kan dat enorm inspirerend zijn.

IMPACT VERSTERKEN MET JE SCHADUW

Degene die je mateloos ergert, de persoon aan wie je je herhaaldelijk stoort, het type waar je een hekel aan hebt…Wat je in een ander verafschuwt, kan vreemd genoeg ook een inspiratiebron zijn. Door kennis te maken met je schaduw kan je namelijk je repertoire verbreden en je impact vergroten. 

Schaduw is een term van psychiater Carl Gustav Jung. Hij zegt dat iedereen een schaduwkant heeft: donkere kanten en zwakheden die je liever niet laat zien. Verstoten kanten onder ogen zien kan veel bevrijding en opluchting betekenen en de effectiviteit in je leiderschap vergroten. Je schaduw heeft direct verband met je creativiteit, je gevoeligheid en de kwaliteit van je inzicht. Je kan je schaduw herkennen via je projecties op de mensen die je tegenkomt. Het is een schatkist waaruit je inspiratie en energie kan opdiepen, waardoor je effect op de omgeving verandert.

MEER LEREN OVER IMPACT?

In het najaar van 2020 geven Rozemarijn Dols en Paula Kolthoff de workshop ‘Versterk je natuurlijke invloed’ met bewegende beelden: filmbeelden en bewegingsoefeningen ter versterking van je impact. We ontvangen jullie op een fraaie, centraal gelegen locatie met een fantastische keuken.

Via deze link vind je meer informatie en inschrijving.

Rozemarijn Dols, Dols-Consult

Rozemarijn is leiderschapstrainer, teamcoach en auteur van verschillende leiderschapsboeken met film als didactisch materiaal. Lees meer over haar werk met filmbeelden in dit artikel van Rozemarijn Dols

Paula Kolthoff, Embodied Learning

Paula werkt met Embodied Learning als leiderschapstrainer, opleider en coach. Meer informatie over haar werk lees je in de blog Wat is embodied learning en op haar website www.embodiedlearning.nl.

embodied learning level 1

Wat is Embodied Learning?

Embodied Learning is het versterken van je persoonlijk leiderschap via de intelligentie van je lichaam. Je leert navigeren op de signalen van je lichaam. Dat vergroot je sensitiviteit en je verbinding met anderen. Daardoor krijg je meer toegang tot je creativiteit, je directe waarneming en je intuïtieve kennis. Zo kan je werken met hoofd, hart én buik.

Waar komt de term vandaan?

De term Embodied Learning wordt in het onderwijs gebruikt voor leren via het lichaam. Ik gebruik de term voor leren over leiderschap via je lichaamsbewustzijn.

Leiderschapsvaardigheden als afstemmen, creativiteit en vertrouwen op je intuïtie kan je niet leren uit een boekje. Embodied Learning leert je om leiderschap te belichamen. Daardoor werk je minder hard met meer resultaat.

Wat brengt Embodied Learning je?

In ontwikkeltrajecten, waaronder leiderschapstrajecten, wordt steevast een belangrijk aspect over het hoofd gezien: de kracht van lichaamsbewustzijn. En dat terwijl daar zoveel winst valt te halen. Lichaamsbewustzijn versterkt je authentieke leiderschap. Door lichaamsbewustzijn te ontwikkelen ontstaan overzicht, besluitvaardigheid, innovatiekracht, creativiteit, stabiliteit en werkplezier.

Wat is het nut van Embodied Learning?

We leven in een razendsnel tempo, waarin alles voortdurend in verandering is. Hedendaagse vraagstukken zijn complexer dan ooit tevoren. De tijd waarin we leven vraagt om ander leiderschap dan voorheen. Voor wezenlijke oplossingen is het belangrijk om af en toe te vertragen en stil te staan. Zodat je in contact komt met de intrinsieke wijsheid in jezelf, de situatie en de mensen met wie je werkt. Essentiële inzichten en waarachtige oplossingen ontstaan namelijk door niet alleen je hoofd, maar ook je talent voor verbinding en je intuïtie in te zetten.

“Ik doe veel minder tijdens de begeleiding van groepen. De mensen nemen daardoor vanzelf meer verantwoordelijkheid. Zo werk ik met meer plezier, overzicht en energie.” Een deelnemer aan de leergang Embodied Learning.

Waarin verschilt Embodied Learning van ‘gewoon’ leren?

Essentiële leerervaringen haal je niet uit boeken, maar uit belevenissen die je raken. Wat je leert via je lichaam, vergeet je niet meer.

In het onderwijs wordt lichaamsgericht leren ingezet om kinderen te helpen makkelijker te leren. Kinderen blijken de lesstof op school beter te onthouden als ze tegelijkertijd een concrete ervaring opdoen. Ze kunnen zich ook beter concentreren op school als ze genoeg beweging krijgen. Kijk naar deze veelomvattende en bevlogen TED-talk van neuro-wetenschapper Adele Diamond over effectief leren.

“Embodied Learning is wezenlijk anders dan cognitief leren: wat ik tijdens deze workshop heb ervaren blijft bij me. En wat Paula betreft: wat je ziet is wat je krijgt en wat je krijgt is wat je ziet. Ze is volledig congruent met wat ze vertelt.”
Wessel Ganzevoort, Emeritus Hoogleraar Organisatiedynamiek en Innovatie

Wat is de leergang Embodied Learning?

In de leergang Embodied Learning leer je op een verfrissende manier over leiderschap en groepsdynamiek. Je krijgt een nieuwe invalshoek op leiderschap en leert op een organische manier beweging in gang te zetten. In de kern gaat het om synchronisatie van lichaam en geest.  Als je lichaam en geest synchroniseert, ben je in contact met je volledige potentieel. Dat is geen truc, maar een ervaring die je leert herkennen en vervolgens inzet om je leiderschap te versterken.

Wat is Embodied Feedback?

Embodied Feedback is een aanpak die ik heb ontwikkeld om de valkuilen van feedback geven te voorkomen.  Het gaat om feedback geven vanuit je fysieke waarneming, zonder oordelen. Dat is even oefenen, zeker voor degenen met veel training in feedback geven. Deze aanpak geeft een waardevolle aanvulling en verdieping op wat je al doet. In deze blog vind je een korte beschrijving van Embodied Feedback.

Hoe stimuleert Embodied Learning collectieve intelligentie?

Door je lichaamsbewustzijn te vergroten, leer je niet alleen afstemmen op jezelf, maar ook op de groepen en organisaties waarin je beweegt. Zo krijg je toegang tot de collectieve intelligentie van de groepen die je begeleidt. Dat maakt dat er op een organische manier creativiteit, co-creatie en verantwoordelijkheid ontstaan. Lees meer over Embodied Learning en collectieve intelligentie.

Voor wie is Embodied Learning?

Er is grote behoefte aan leiders die werken met hoofd, hart en buik.  Mensen die met moed, liefde en waarachtigheid in hun werk staan. Leiders die beweging in gang kunnen zetten en houden. In zichzelf, en bij degenen met wie ze werken.

Wil jij werken vanuit die radicale zachtmoedigheid? In de workshops en leergang Embodied Learning inspireren trainers, (team)coaches, opleiders, bestuurders en managers elkaar. Leiders uit de zorg, het bedrijfsleven, de overheid, het onderwijs en de bankwereld.

Als manager heb ik gezien dat de visie van onze organisatie niet werkelijk wordt belichaamd in mijn teams. Inmiddels zijn we aan het leren elkaar te bejegenen zoals we met onze cliënten willen omgaan.” Een deelnemer aan de leergang Embodied Learning.

Embodied Learning, Social Presencing Theater en Theory U

In mijn werkwijze maak ik onder andere gebruik van Social Presencing Theater (SPT). Hoewel de ingewikkelde naam van deze methode anders doet vermoeden, gaat het om lichaamsgerichte werkvormen die eenvoudig en toegankelijk zijn. SPT is oorspronkelijk ontworpen om Theory U ervaarbaar te maken. Theory U is een model voor duurzame verandering, vernieuwende samenwerking en innovatief leiderschap. Hier vind je meer informatie over Social Presencing Theater.

“Je lichaam bestaat uit zoveel onderdelen en bewegingen. Tegelijk is het één. Zo is het ook met het grotere lichaam van teams en organisaties. Als je er op die manier naar gaat kijken, verandert je aanpak. Dat is wat Embodied Learning teweeg brengt.” Miriam Luijken, Agile coach bij de Rabobank.

Meer weten?

Op mijn website vind je behalve blogs en video’s ook de workshops en de brochure over het programma Embodied Learning, informatie over mijn werk in organisaties en ervaringen van deelnemers.

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’, waarin je meer leest over Embodied Learning. Je kunt het bestellen via deze link

Pippi Langkous als rolmodel voor leiders?

Ik heb twee belangrijke rolmodellen: mijn autistische vriend Ralph en Pippi Langkous. Van beiden heb ik veel geleerd over persoonlijk leiderschap.

EEN ROLMODEL VOOR AANDACHT

In New York logeerde ik ooit bij een vriend en zijn autistische broer: Ralph. Eerst was ik een beetje bang voor hem. Dat veranderde al snel, want hij was weliswaar ongewoon, maar ook buitengewoon liefdevol.
 
Ralph leidde me rond in New York. Hij stelde mij voor aan de buschauffeurs, die hem vrijwel allemaal kenden. De busreizigers waren enigszins verbaasd als hij me voorstelde als zijn ‘goede vriendin uit Holland’. 

Hij liet me zien waar je het beste kleding kon halen (bij een soort leger des Heils). Hij wist in welke boekwinkel je gratis koffie kon krijgen en bladerde eindeloos in dezelfde reisgids, terwijl ik me vergaapte aan boeken met landen over de hele wereld. Ralph zorgde ervoor dat ik ‘de beste tandenborstel van heel New York’ vond, nadat hij me diverse drogisten had laten zien en alle tandenborstels van héél dichtbij had bekeken. Het was inderdaad de beste borstel die ik ooit heb gehad. 
 
We bezochten samen het Metropolitan Museum of Art, waar hij pijlsnel doorheen liep om me te laten zien welke objecten hij wel en niet mee naar huis wilde nemen. Onvergetelijk was ook die keer dat hij tegen etenstijd beloofde om voor me te koken. Hij ging ‘even’ naar de supermarkt aan de overkant, en kwam drie uur later terug met twee courgettes. De volgende dag vertelde de verkoopster mij dat hij altijd alle groente uitgebreid bekeek voordat hij iets kocht.
 
Mijn angst voor Ralph veranderde in respect. Hij is voor mij een rolmodel voor aandacht en geduld. Niets kan hem afbrengen van wat hij belangrijk vindt.

ROLMODELLEN VOLGENS JUNG

Rolmodellen kunnen inspireren om gewenste eigenschappen in jezelf te cultiveren. Volgens C.G. Jung wijst wat je in een ander bewondert, op een verlangen om die eigenschappen in jezelf te ontwikkelen. Leiders die ik bewonder om positieve eigenschappen zoals moed en vasthoudendheid zijn bijvoorbeeld Nelson Mandela en Mahatma Ghandi. 

Iemand die prachtig werkt met rolmodellen in leiderschap is Rozemarijn Dols. Ze schreef een boek over vrouwelijke rolmodellen in leiderschap: Is the lady for turning, dat verscheen in 2019.

VROUWELIJK ROLMODEL VOOR LEIDERSCHAP

Voor mij is Pippi Langkous een vrouwelijk rolmodel voor leiders. Ze inspireert om stevig te staan en vrij te bewegen. Ze staat voor wat ze doet en ze doet waar ze voor staat. En ze maakt bewegingen waar ze zichzelf en anderen mee verrast.

Rozemarijn en ik zijn enthousiast bezig samen een workshop te ontwikkelen over impact, waarin filmbeelden en bewegingsoefeningen centraal staan. Binnenkort volgt meer nieuws over deze verrassende workshop.

Voordat het zover is, geef ik je tien tips van Pippi mee. Hieronder kan je ze downloaden in een poster op A4-formaat. Om op je bureau te leggen, aan een collega te geven of ergens op te hangen.

10 TIPS VOOR LEIDERS VAN PIPPI LANGKOUS

1. Op je paard blijven zitten, ook in lastige situaties

2. Moedig reageren als er zich obstakels aandienen

3. Staan voor wat je doet en doen waar je voor staat

4. Voor niemand bang zijn, en schurken onverschrokken tegemoet treden

5. Onverwachte vragen stellen en dito antwoorden geven

6. Durven zingen, ook al is het nog zo vals

7. Bewegingen maken waarmee je anderen (en jezelf) verrast

8. Op grote voet leven, maar niet naast je schoenen gaan lopen

9. Met volle aandacht luisteren en kijken 

10. En last, maar zeker niet least : veelvuldig vrolijk zijn zonder aanwijsbare reden

DOWNLOAD DE TIPS VAN PIPPI

Stevig staan in intense situaties

Intense situaties zijn interessante leermomenten. In sommige van die situaties zijn we op ons best. Op andere intense momenten raken we uit balans. Over de kunst van stevig staan in intense situaties.

Stevig blijven staan in intense situaties

Iedere ochtend oefen ik verschillende soorten evenwichtshoudingen. Sommige daarvan zijn behoorlijk intens: ze vragen om concentratie en spiertraining. Het vergt dus een zekere inspanning om ontspannen te blijven staan. Fascinerend is dat je de ene dag stabieler staat dan de andere, zonder aanwijsbare oorzaak. Door dagelijkse oefening kan die stabiliteit enorm verbeteren.

Intense situaties zijn net als dit soort oefeningen een uitdaging voor je evenwicht. Het is een hele kunst om ontspannen te blijven staan. Dat maakt het juist zo interessant. Grotere en kleinere problemen in ons leven geven voortdurend de gelegenheid om te onderzoeken hoe je open, ruim en ontspannen aanwezig kan blijven. Vooral als het echt spannend wordt, bijvoorbeeld in tijden van Corona.

Wat is een intense situatie?

Intense situaties zijn er in alle soorten en maten. Van overkokende melk, tot een kind dat valt of een botsing met een onuitstaanbare collega op het werk. Om maar te zwijgen van Intense Situaties met een hoofdletter: geboorte, dood, ziekte, scheiding, faillissement, brand, of een pandemie. In je leven krijg je voortdurend grotere en kleinere uitdagingen voorgeschoteld die je uit evenwicht kunnen brengen.

Intensiteit geeft stress

Intense situaties roepen een stressreactie op in je lichaam. “Het stress-systeem is niet aangepast aan de uitdagingen van de moderne tijd”, zegt professor Witte Hoogendijk, hoogleraar en psychiater op het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam. Samen met journaliste Wilma de Rek schreef hij het boek Van Big Bang tot Burn Out. Ons stress systeem is evolutionair verouderd. Het was oorspronkelijk bedoeld als adequate reactie op levensbedreigende situaties, maar wordt nu voortdurend geprikkeld. Door psychologische stress, maar bijvoorbeeld ook door onze mobiele telefoon. Ons alarmsysteem reageert dus op stress-prikkels alsof het levensbedreigende situaties zijn. We hebben onnodig de neiging te bevriezen, vechten of vluchten.  Lees er meer over in dit artikel

Leren omgaan met intensiteit

In plaats van te bevriezen, vechten of vluchten, kan je leren omgaan met intensiteit. Dat gaat niet vanzelf. Daar is inspanning en concentratie voor nodig. Met andere woorden: je kan trainen om ontspannen aanwezig te zijn. Als je je spanningen leert doorgronden, ontdek je wat loslaten is.  Dan kan je ontspannen en wakker aanwezig zijn, ook in lastige situaties. Dat versterkt je persoonlijk leiderschap. Sterker nog: intense situaties worden een schitterende mogelijkheid om aanwezig te zijn vanuit je volledige potentieel.

Wil jij steviger staan in intense situaties?

Train jezelf om stevig te staan in de workshop ‘Stevig staan in intense situaties’ ! Er is een online variant en een live variant.

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’. Je kunt het bestellen via deze link

holding space persoon sterrenhemel

Holding Space voor leiders

Vertrouwen op collectieve intelligentie

Holding Space is het scheppen van een veilige ruimte waarin mensen hun waarheid kunnen spreken en kunnen leren. Een essentiële leiderschapsvaardigheid dus. Maar hoe creëer je zo’n veilige ruimte in je groepen?

Holding Space stimuleert collectieve intelligentie

Ben jij als leider weleens helemaal beschikbaar voor iemands verhaal? Door te luisteren vanuit gelijkwaardigheid, zonder te oordelen of adviseren? Uit die ruimte ontstaan inzichten en oplossingen vanzelf. Dat scheelt een hoop energie! Als je op die manier aanwezig bent in je groepen, gaat de collectieve intelligentie in de groep het werk doen. Daarvoor is Holding Space een voorwaarde.

Waar komt Holding Space vandaan?

De term is internationaal bekend geworden door een blog van lerares, schrijver, coach en facilitator Heather Plett. De blog ging viraal in 2015, werd vertaald in meer dan 10 talen, in verschillende tijdschriften afgedrukt en geïntegreerd in onderwijsprogramma’s over de hele wereld. Sindsdien duikt het begrip overal op, ook in organisaties.

Holding Space grondhouding voor leiders

Holding Space is een grondhouding voor het maken van wezenlijk contact met jezelf en anderen, zonder veroordeling of advies. Je maakt ruimte voor wat er is door volledig aanwezig te zijn en de controle los te laten. Zo ontstaat ruimte voor transformatie, op persoonlijk en organisatieniveau.

Deze grondhouding vraagt openheid en bereidheid om diep te luisteren naar wat zich aandient. Zonder verwachtingen van waar het heen moet. Het is het tegenovergestelde van je ideeën opleggen. Centraal staat niet-weten en dat vraagt lef.

Je taak als leider is volledig aanwezig zijn, zodat alle deelnemers zich welkom voelen. Ook degenen die kritische geluiden laten horen. Als dit je goed lukt, ontstaat een ruimte waarbinnen nieuwe mogelijkheden en perspectieven zichtbaar worden. Voor alle deelnemers, inclusief voor jou als leider.

Vertrouwen op collectieve intelligentie

Het creëren van Holding Space is niet gemakkelijk. Als leider ben je namelijk volop gewend en getraind om in gesprekken precies het omgekeerde te doen van wat in de alinea hierboven beschreven staat.

Open luisteren is lastig. Observeer maar eens wat er in je gedachten allemaal langs komt als je luistert. Je hoofd zit vol met goed bedoelde adviezen, verwachtingen en oplossingen. Het vraagt oefening en geduld om te luisteren zonder oordelen. Je moet leren daadwerkelijk te vertrouwen op de intelligentie in de groep. Pas dan kun je loslaten en Holding Space faciliteren.

Het effect van Holding Space in groepen

  • Een sfeer van diversiteit en inclusiviteit
  • Obstakels en blinde vlekken lossen vanzelf op
  • Nieuwe perspectieven en mogelijkheden ontstaan moeiteloos
  • Iedereen neemt eigen verantwoordelijkheid
  • Er is ruimte voor verrassing en verwondering

Wil jij Holding Space leren faciliteren? 

Holding Space is een kernthema van het programma Embodied Learning. Download de brochure via deze link.

Binnenkort verschijnt mijn boek ‘Stevig staan in intense situaties’, waarin je meer leest over Holding Space in de praktijk. Je kunt het bestellen via deze link

Ervaar wat Holding Space voor je kan doen