falen is het nieuwe slagen

Klaar met dat gestuntel!

Wil jij vernieuwen? Innovatief zijn? Je creativiteit laten stromen? Dan moet je ook durven falen. Een kreet die je steeds meer tegenkomt bij organisatieontwikkeling is dan ook: ‘Fail quickly to succeed sooner’. Falen is een modebegrip geworden. De Maand van de Filosofie ging daar in mee en had dit jaar als thema ‘Ik stuntel dus ik ben’. Maar is die nadruk op falen en stuntelen nou ècht wat we willen?  

Faal CV

Falen is hot. Zo zijn er zelfs mensen die een CV vol met hun mislukkingen schrijven. De omgekeerde wereld van wat ooit was. De Amerikaanse psycholoog Johannes Haushofer werd zó bekend met zijn faal-CV, dat zijn wetenschappelijke prestaties erbij in de schaduw kwamen te staan.

En er deden er meer mee met zijn faal-cv project. Schrijfster/filosoof Stine Jensen bijvoorbeeld, die ter ere van de Maand van de Filosofie 2019 een artikel schreef in het NRC over falen als ‘reparatie’ van het leven in een prestatiemaatschappij. Een maatschappij waarin vooral onze successen zichtbaar zijn.  Na het schrijven van haar  faal-cv, komt ze tot de conclusie dat we wat terughoudender mogen zijn met onze successen, en ook met die nadruk op falen. Daar sluit ik me volledig bij aan. (Mocht je toch zo’n faal-CV willen leren schrijven, dan vind je het voorbeeld van Haushofer in de Independer. )

Falen als topsporter

Zelfs topsporters verheerlijken falen. Schaatser Erben Wennemars werd tijdens de Olympische spelen van 1998 onderuit gereden. Hij noemt deze keiharde val “één van de mooiste momenten uit zijn carrière”. Het heeft hem ontzettend veel gebracht. Volgens Wennemars is het leven van een topsporter: een reeks teleurstellingen met zo nu en dan een klein hoogtepunt. Het gaat erom dat je hoop houdt op de overwinning. En uit die meest pijnlijke momenten, kun je heel veel moois halen. Bekijk de eerste minuten van dit fragment uit De Wereld Draait Door over Erben Wennemars. Overtuigt het jou dat dít grote faalmoment het mooiste moment uit zijn carriere was? Mij niet.

Falen als het nieuwe slagen

Die positieve nadruk op falen is trouwens helemaal niet zo nieuw. Een paar jaar geleden las ik een uitgebreid artikel over falen in weekblad Vrij Nederland, met als titel: “Falen is het nieuwe slagen”.Het verscheen in de allerlaatste editie van het weekblad. Daarna is Vrij Nederland een maandblad geworden. Is dat falen?

Weg met die focus op falen

Is die nadruk op falen en stuntelen nou ècht wat we willen? Ik stel voor dat we het vergrootglas verleggen van falen en stuntelen, naar: passie voor het experiment, fascinatie voor niet-weten, enthousiasme voor nieuwe vragen en het hardop uitspreken van verrassing, verwondering & verbazing.